بەپێی ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر، کردنەوەی کونسوڵخانەی نوێی ئەمریکا لە هەولێری پایتەختی هەرێمی کوردستان، لە مانگی کانوونی دووەمی ساڵی ڕابردوودا، بانگەشەیەکی بەرفراوانی سیاسی و دیپلۆماسی لەگەڵدا بوو. ئەم پڕۆژەیە عێراقی کردە میوانداری دوو لە گەورەترین ناوەندی دیپلۆماسی ئەمریکا لە جیهاندا؛ باڵیۆزخانەی گەورەی واشنتۆن لە بەغدا و ئێستا کونسوڵخانەی زەبەلاح لە هەولێر.
بەڵام پرسیاری سەرەکی ئەوەیە ئایا ئەم کۆنسوڵخانە تازە دامەزراو نیشانەی چەسپاندنی هەژموونی ئەمریکایە لە عێراق یان خۆی دەبێتە فاکتەری زیادبوونی هەڕەشە ئەمنییەکان؟
لەماوەی چەند ساڵی ڕابردوودا چەندین جار نیگەرانی هاتۆتە ئاراوە کە ناوەندە دیپلۆماسییەکانی ئەمریکا لە عێراق دەتوانن ببنە ئامانجی هێرشی مووشەکی و فڕۆکەی بێفڕۆکەوان. کەمکردنەوەی باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە بەغداش لە هەمان چوارچێوەدا ڕوویدا. ئێستا لەگەڵ زیادبوونی هێرشەکان بۆ سەر پێگەکانی ئەمریکا لە دوای گرژییەکانی ئەم دواییەی ناوچەکە، ئەم نیگەرانیانە لە هەموو کاتێک زیاتر خۆی دەردەخات.
هاوکات لەگەڵ کردنەوەی کونسوڵخانەی هەولێر، پرۆسەی گواستنەوەی بەشێک لە هێزەکانی ئەمریکا لەو ناوچانەی کە لەلایەن حکومەتی ناوەندی عێراقەوە کۆنترۆڵکراون بۆ بنکەکانی هەرێمی کوردستانیش دەستیپێکرد.
بەڵام بەردەوام بوونی ئەمریکا لە ناوچەکەدا نەک هەر ڕێگری نەکردووە، بەڵکوو پێدەچێت ناوچەکەی بەرەوڕووی هێرشی زیاتر بێتەوە.
لە دۆخێکی وادا پڕۆژەی کونسوڵخانەی نوێ بۆ هەولێر وەک جۆرێک لە پشتیوانی سیاسی و ئەمنی لەلایەن ئەمریکاوە تەماشا دەکرا.
بەڵام سەرچاوە سیاسییەکانی ناوچەکە پێیان وایە کە ئەم کۆنسوڵخانە ڕەنگدانەوەی ئاڵۆزی پەیوەندییەکانی واشنتۆنە لەگەڵ حکومەتی ناوەندی عێراق و بزووتنەوە شیعەکانی دەسەڵاتدار لە بەغدا، نەک نیشانەی پابەندبوونی ئەمریکا بە ئاسایشی ناوچەکە.
بەپێی ئەم سەرچاوانە، ڕەنگە ئەمریکا هەولێر وەک شوێنێکی گونجاوتر، دوور لە سنووردارکردنە سیاسییەکانی بەغدا بەکاربهێنێت، بۆ بەڕێوەبردنی کەیسە هەستیارەکانی عێراق.
ئەم بۆچوونە لەگەڵ ڕێبازە نوێیەکەی ئەمریکاشدا یەکدەگرێتەوە. بەشێک لە بەرپرسانی ئەمریکی لە چەند مانگی ڕابردوودا باسیان لە بێکاریگەری دەستێوەردانە سەربازییەکان کردووە و جەختیان لە زیادبوونی ڕۆڵی ئامرازە دیپلۆماسیەکان کردەوە، لەوانە کونسوڵخانەی هەولێر، بۆ ئەوەی دزە بکەن.
هەروەها هێڵی سیاسی بۆ هەولێر
بۆ حیزبی دێموکراتی کوردستان، میوانداریکردنی لەو شێوەیە وەک دەستکەوتێکی گرنگ دەمێنێتەوە. بوونی بەرفراوانی ئەمریکا لە هەولێر، بانگەشەی ئەو حزبە بەهێزتر دەکات کە توانای بەڕێوەبردنی ناوچەکە و پەیوەندییە گرینگەکانی لەگەڵ واشنتۆن هەیە.
هەروەها لە ڕوانگەی ئابوورییەوە، پڕۆژەکە وێنەیەکی سەقامگیری و ئاسایش بۆ ناوچەکە بە بەراورد لەگەڵ ناوچەکانی دیکەی عێراق دەخاتە ڕوو. پێشکەشکردنی ئەم وێنەیە گرنگییەکی زۆری هەیە بۆ ڕاکێشانی وەبەرهێنانی بیانی و پاراستنی پێگەی سیاسی هەولێر.
بەڵام پێشهاتەکانی ئەم دواییە ئەم وێنەیەی شێواندووە. هێرشی فڕۆکە بێفڕۆکەوان و مووشەکییەکانی گرووپە عێراقییەکان بۆ سەر پێگەکانی پەیوەست بە ئەمریکا لە ناوچەکەدا دەریخستووە کە هەولێر لە گرژییە ناوچەییەکان بێبەری نییە. ئەم پرسە دەتوانێت کاریگەری نەرێنی لەسەر هەوڵەکانی هەرێم هەبێت بۆ ناساندنی خۆی وەک هەرێمێکی ئەمن بۆ وەبەرهێنان.
جگە لەوەش، ڕەنگە پشتبەستنی زۆری ناوچەکە بە پشتیوانی ئەمریکا لە درێژخایەندا تێچووی زۆری هەبێت. ئەگەر ڕێبازی واشنتۆن بەرەو گوێ نەدانە چارەنووسی کورد بگۆڕێت، هەولێر لە دانوستان و ناکۆکییەکان لەگەڵ بەغدا لە پێگەیەکی لاوازتردا دەبێت.
لە ڕوانگەی ئەکتەرە ناوچەییەکان
پێدەچێت ئێران و گرووپە نزیکەکانی ئێران بەردەوام بن لە سەیرکردنی ناوەندە دیپلۆماسییەکانی ئەمریکا لە عێراق وەک ئامانجی ڕەوای ڕووبەڕووبوونەوەی ناوچەیی. بۆیە ئەگەر جارێکی دیکە گرژییەکان پەرە بسەننەوە، هەم باڵیۆزخانەی ئەمەریکا لە بەغدا و هەم کونسوڵخانەی هەولێر بکرێنە ئامانج.
Your Comment